Những lưu ý giúp sử dụng camera hành động (actioncam) hiệu quả

Actioncam hay Camera hành động đang dần trở nên phổ biến trong vài năm trở lại đây, nhưng dùng ra sao và dùng sao cho hiệu quả, sắp xếp nút bấm thế nào cho tối ưu thì cần có nhiều thời gian để trải nghiệm. Trong bài biết này, mình sẽ chia sẻ với các bạn những lưu ý để sử dụng chiếc actioncam hiệu quả hơn, mà ví dụ cụ thể trong bài là Sony FDR-X3000
Những lưu ý giúp sử dụng camera hành động (actioncam) hiệu quả

Video tổng hợp bài viết

I. Action cam

Actioncam là camera hành động với những đặc điểm khác biệt với camera thông thường như:

  • Ống kính đi kèm có góc nhìn rộng/ rất rộng, để thu nhận nhiều cảnh vật bối cảnh rộng.
  • Phải có hệ thống chống rung hiệu quả vì loại camera này thường dùng để gắn trên những phương tiện di chuyển.
  • Hệ sinh thái phụ kiện đa dạng để phục vụ cho nhiều nhu cầu riêng biệt.

Vì những đặc điểm trên, chúng ta nên có những lưu ý để đảm bảo góc thu hình của bạn tốt nhất, các lưu ý về góc thu hình và điều chỉnh các tính năng chống rung để cho ra sản phẩm tốt nhất.

II. Những điểm cần lưu ý và chuẩn bị trước khi sử dụng

1. Thẻ nhớ

Phần lớn các actioncam sử dụng thẻ nhớ MicroSD vì giới hạn không gian trong thân máy nhỏ gọn. Để phục vụ tốt nhất cho việc quay phim, bạn cần phải chuẩn bị thẻ nhớ có dung lượng cao và tốc độ ghi hình nhanh. Mình khuyến cáo các bạn sử dụng thẻ nhớ đạt chuẩn tốc độ U3 trở lên. Những thẻ đạt chuẩn U3 có tốc độ ghi từ 30MB/s lên đến 95MB/s. Nếu thẻ nhớ của bạn có in con số nhỏ hơn tốc độ này thì bạn sẽ bị hạn chế về mặt tính năng, ví dụ trên chiếc Sony FDR-X3000, bạn cân thẻ U3 để quay video 4K 100Mbps.

Thẻ U3 sẽ có ký hiệu ngay trên thẻ nhớ hình minh hoạ ở trên.

2. Hãy sử dụng vỏ chống nước khi cần thiết

Các action cam ngày nay chưa có khả năng chống nước mặc định. Trên thị trường mình biết được có dòng GoPro HERO5 và HERO6 có khả năng chống nước mặc định, Sony thì có X3000. Việc chống nước không cần bỏ vào vỏ (Housing) giúp đảm bảo chất lượng video ở mức cao nhất và âm thanh thu vào không bị suy giảm.

Đối với chiếc Sony X3000, máy được nâng cấp so với phiên bản trước, có khả năng chống nước, chống bụi. Nhưng lưu ý là khả năng chống nước của X3000 chỉ dừng lại ở mức kháng nước mưa, nếu muốn đem đi bơi hay lặn thì phải dùng vỏ chống nước.

Vỏ chống nước của Sony hay của GoPro rất dày và cứng cáp và phần lơn các vỏ chống nước trên thị trường thuường có chỉ số chống nước ở độ sâu tối đa 60m và có thể chống va đập. Tuy nhiên nhược điểm là vỏ này làm micro thu âm bị che mất nên âm thanh thu vào rất nhỏ. Đồng thời việc thêm 1 lớp thấu kính trước ống kính của thiết bị sẽ làm chất lượng ảnh giảm 1 ít. Ngoài ra chiếc vỏ này có một nhược điểm là dễ bị đóng hơi nước 'do hiện tượng ngưng tụ' khi thay đổi nhiệt độ. Vì thế hãy tháo vỏ bảo vệ khi không cần thiết để có chất lượng video và chất lượng âm thanh tốt hơn.

Nếu bạn sợ trầy ống kính, Sony có bán riêng 1 bộ nắp đậy có thể che được ống kính mà không làm ảnh hưởng đến Micro thu âm.

3. Chuẩn bị thêm pin hoặc sạc dự phòng

Phần lớn các actioncam trên thị trường KHÔNG thể vừa sạc vừa sài và người dùng phải chọn cách mua thêm nhiều viên pin rời để thay. Tuy nhiên trên chiếc Sony X3000, máy có khả năng vừa sạc bằng pin dự phòng, vừa tiếp tục sử dụng bình thường. Tính năng này nghe có vẻ bình thường nhưng không nhiều thiết bị trên thị trường làm được kể cả máy ảnh chuyên nghiệp. Khi hết pin, bạn có thể mở phần nắp sau của máy để tiếp cận với cổng Micro USB (ký hiệu là MULTI). Dùng pin dự phòng cắm vào cổng này sẽ giúp máy sạc lại pin và trong lúc đó bạn có thể sử dụng máy bình thường.

Tuy vậy, việc pin quá yếu khiến cho bản thân mình cũng chưa vừa lòng. Mình khuyên các bạn nên chuẩn bị thêm 1 hoặc 2 viên pin rời để thay vào máy luôn thay vì sạc. Vì nếu lúc bạn đang sạc + dùng thì sẽ không thể dùng trong điều kiện trời mưa.

III. Cách sử dụng và những lưu ý

1. Khi máy đang tắt, chỉ cần nhấn nút 'Quay' (Rec/Enter) 1 lần để máy tự khởi động và bắt đầu ghi hình

Đối với một số camera hành động, khi bạn muốn quay video thì phải mở máy và nhấn nút chụp. Nhưng trên các actioncam chuyên nghiệp cao cấp như X3000 hay GoPro HERO6 Black thì bạn chỉ cần nhấn nút quay (Nút Rec/Enter màu đỏ) 1 lần để máy tự khởi động quay. Điều này giúp bạn không bở lỡ khoảnh khắc quan trọng, rút gọn thao tác và ghi hình kịp thời.

2. Dùng 2 nút điều hướng Lên + Xuống để chuyển đổi nhanh giữa các chế độ:

Đây là một phần quan trọng nhưng không nhiều nhà sản xuất chú ý,. Mình rất không hài lòng vì trên GoPro chỉ có 1 nút để chuyển chế độ khiến cho việc chuyển qua lại giữa 2 chế độ tốn rất nhiều thời gian và làm lỡ rất nhiều khoảnh khắc. Trong khi đó Sony trang bị cho X3000 2 nút bấm lên xuống. Khi đó các chế độ sẽ nhanh chóng chuyển qua, ví dụ chuyển nhanh từ chế độ chụp ảnh sang quay phim.

Tuy nhiên, nếu bạn bật tính năng zoom kỹ thuật số thì 2 nút điều hướng này sẽ biến thành nút zoom vào zoom ra và tính năng chuyển chế độ sẽ bị tắt. Nếu bạn không thường xuyên zoom ra vào thì mình khuyên các bạn nên tắt chế độ zoom này, ưu tiên tính năng chuyển đổi

3. Chỉnh đúng độ phân giải để đạt chất lượng video tốt nhất

Vì dung lượng thẻ nhớ có hạn, dung lượng pin cũng có hạn nên việc xác định rõ nhu cầu để chọn chất lượng video sẽ giúp bạn tiết kiệm thời gian cũng như không làm lỡ việc quay video của bạn.

Nếu bạn cần quay ở độ phân giải cao nhất, cần nhiều chi tiết nhất để chiếu lên các màn chiếu lớn, bạn nên quay ở độ phân giải 4K 30fps 100Mbps. Lưu ý là ở chế độ này, bạn cần có thẻ nhớ tốc độ U3 và dung lượng lớn vì mỗi giây video cho ra dung lượng rất cao. Nếu thẻ nhớ có dung lượng không cao, bạn nên cân nhắc quay video 4K ở chất lượng 60Mbps, giảm 40Mbps so với chất lượng tối đa.

Nếu bạn cần quay Slow motion, muốn tua chậm lại những chuyển động trọng một biến cố thì bạn nên dùng chế độ Full HD 120fps. ở chế độ này, độ phân giải chỉ là FullHD nhưng mỗi giây video lại có đến 120 khung hình và khi tua chậm lại sẽ cho bạn một tiến trình rõ ràng của hành động.

4. Luôn bật chống rung chủ động

Một trong những đặc điểm của actioncam là không có chống rung quang học vì không gian bên trong quá nhỏ và phải xài chống rung điện tử, tìm cách xử lý rung động bằng phần mềm. Tuy nhiên Sony X3000 là một trong số những thiết bị hiếm hoi trang bị hệ thống chống rung quang học.

Hệ thống chống rung quang học của Sony là tính năng đáng giá nhất của Sony mà sau 2 năm vẫn chưa có nhiều actioncam trên thị trường làm được, kể cả GoPro HERO. Hệ thống chống rung này có 2 chế độ

  • Active: Luôn chủ động chống rung (nhưng sẽ tốn pin hơn)
  • Standard: Hệ thống chống rung sẽ hoạt động khi nào máy cảm thấy cần thiết ( tiết kiệm pin hơn)

Mình khuyến cáo các bạn luôn để máy ở chế độ chống rung chủ động để đạt được hiệu quả chống rung cao nhất.

5. Hãy chọn Vivid để video có màu sắc đậm hơn

Mặc định video quay từ FDR-X3000 có màu sắc khá nhạt và tương phản thấp để phục vụ cho việc hậu kỳ. Nhưng đối với người dùng thích dùng kiểu 'mỳ ăn liền' thì bạn cần phải vào Setting, menu số 4 trang 2 để thay đổi độ bão hoà màu từ 'STD' (Standard) thành 'vivid' (Vivid) để tăng độ bão hoà màu

6. Sử dụng smartphone làm màn hình Live View

Có nhhiều cách để điều khiển chiếc actioncam:

  • Điều chỉnh trực tiếp trên máy
  • Điều chỉnh trên remote điều khiển chuyên dụng
  • Điều chỉnh qua Ứng dụng Playmemories trên điện thoại Android/iPhone

Đối với những thiét bị có màn hình cảm ứng như GoPro thì việc điều chỉnh thông số khá dễ dàng, trong khi đó Sony X3000 lại dùng hoàn toàn bằng nút cơ học nên thao tác khá lâu. Vì thế mình khuyến khích các bạn dùng điện thoại để Live View.

Ví dụ để thay đổi EV trên máy hoặc live View remote thì bạn sẽ nhấn nút hơn 10 lần, trong khi đó với ứng dụng trên điện thoại thì chỉ cần chạm và kéo. Vì thế nếu có điều kiện thì dùng điện thoại làm live view sẽ điều chỉnh chủ động hơn và tiện hơn.

Cách kết nối: Tuỳ vào mỗi hãng sẽ có cách kết nối khác nhau, phần lớn dựa trên cách đăng nhập vào mạng Wifi cho chính actioncam phát ra: Máy sẽ tự phát ra mạng wifi, bạn có thể đăng nhập vào Wifi đó và mở ứng dụng của hãng để mở.

Cụ thể với chiếc Sony FDR-X3000, bạn dùng ứng dụng Playmemories (có trên Android và iOS) để kết nối. Bên cạnh đó Sony có cung cấp một bộ đọc mã QR, bạn đưa camera của điện thoại vào mã QR dán trong máy thì 2 thiết bị sẽ tự kết nối với nhau.

Hy vọng với những lưu ý trên, các bạn sẽ dùng thiết bị này hiệu quả hơn. Mình sẽ có bài viết tiếp theo giới thiệu với các bạn những món phụ kiện đặc biệt cho thiết bị này. Các bạn nhớ đón xem!